Tłumaczenie aktów metrykalnych z łaciny na polski w minutę
Akta chrztów, ślubów i zgonów po łacinie to najstarsza i najtrudniejsza warstwa polskich poszukiwań. Wgrywasz skan, a Zapomniana odczytuje pismo, rozwija skróty i podaje polskie imiona i daty.
Tłumaczenie aktów metrykalnych z łaciny w Zapomnianej wygląda tak: wgrywasz zdjęcie lub skan wpisu z księgi parafialnej, a po minucie masz transkrypcję, tłumaczenie na polski, ujednolicone imiona i datę w zapisie, który zrozumiesz. Osoby z aktu trafiają do drzewa genealogicznego razem z rolami i źródłem.
Dla kogo jest ten odczyt
Dla osób, które mają skany z archiwum, ale nie mają czasu ani cierpliwości, by przez tydzień rozszyfrowywać jeden wpis. Dla genealogów, którzy prowadzą kilka rodów naraz i liczą każdą godzinę. Dla rodzin, które po pierwszym sukcesie z aktem rosyjskim trafiły na dwa pokolenia wcześniej, gdzie zaczyna się łacina.
Jak wygląda akt łaciński
Wpis chrztu z XVIII lub XIX wieku to zwykle kilka zdań bez przecinków, z wieloma skrótami. Schemat jest za to powtarzalny: data, miejscowość, imię dziecka, rodzice, rodzice chrzestni, ksiądz udzielający sakramentu. Raz poznana formuła pozwala czytać kolejne, ale pismo każdego proboszcza jest inne, co robi z odczytu pracę na długie wieczory.
| Zapis w akcie | Znaczenie |
|---|---|
| natus, nata | urodzony, urodzona |
| baptizatus, baptizata (bapt.) | ochrzczony, ochrzczona |
| filius, filia (fil.) | syn, córka |
| legitimus, legitima | z prawego łoża, czyli z małżeństwa |
| patrini, susceptores | rodzice chrzestni |
| obstetrix | położna |
| sponsus, sponsa | pan młody, panna młoda |
| testes | świadkowie |
| defunctus, obiit, sepultus | zmarły, zmarł, pochowany |
| annorum, aetatis | lat, w wieku |
Imiona i zawody w łacińskiej formie
Imiona występują w przypadkach gramatycznych, więc Joannis, Joanni i Joannem to wciąż Jan. Zapomniana sprowadza je do formy polskiej, zachowując wariant z aktu, tak by wyszukiwanie w drzewie nie gubiło osób.
- Imiona: Stanislaus to Stanisław, Adalbertus to Wojciech, Casimirus to Kazimierz, Laurentius to Wawrzyniec, Catharina to Katarzyna, Hedvigis to Jadwiga.
- Zawody: colonus albo agricola to rolnik, faber to kowal albo rzemieślnik, molitor to młynarz, sartor to krawiec, textor to tkacz.
- Stan: coelebs to kawaler, virgo to panna, viduus i vidua to wdowiec i wdowa.
Daty słowami
Rok bywa zapisany słowami, na przykład „millesimo octingentesimo quadragesimo quinto”, czyli 1845. Miesiące mają formy dopełniacza: Januarii, Februarii, Martii, Aprilis, Maii, Junii, Julii, Augusti, Septembris, Octobris, Novembris, Decembris. Odczyt zamienia je na datę w formacie dzień, miesiąc, rok i zostawia oryginalny zapis obok.
Co dostajesz po odczycie
- transkrypcję łacińskiego tekstu z oznaczonymi niepewnymi miejscami,
- tłumaczenie na polski, zdanie po zdaniu,
- listę osób z rolami i relacjami, gotową do dodania do drzewa,
- warianty nazwisk, bo ten sam człowiek bywa zapisany na trzy sposoby,
- podpowiedź, gdzie szukać następnego pokolenia, na przykład wpisu ślubu rodziców.
Tłumacz czy odczyt w Zapomnianej
Tłumacz sprawdza się, gdy potrzebujesz dokumentu do urzędu. Przy poszukiwaniach, gdzie masz dziesiątki skanów z kilku parafii, rachunek wygląda inaczej: każdy wpis oglądasz kilka razy, wracasz do niego po latach i szukasz tych samych osób w kolejnych księgach. Koszt tłumaczenia za stronę mnoży się szybko, a limit aktów w planie jest stały. Porównanie ze stawkami za stronę opisaliśmy na stronie tłumaczenie aktów z rosyjskiego, a plany znajdziesz w cenniku.
Gdzie zdobyć skany łacińskich ksiąg
Najstarsze księgi leżą w archiwach państwowych, archiwach diecezjalnych i serwisach z księgami parafialnymi. Opisujemy je w przewodniku księgi parafialne online. Dla zaboru austriackiego zajrzyj do tekstu o księgach metrykalnych Galicji. Gdy masz skan, wgraj go do demo odczytu i zobacz wynik na własnym akcie.
Plan poszukiwań, gdy kończą się akta po rosyjsku
- Znajdź akt ślubu rodziców w najstarszym dostępnym tomie po rosyjsku. Poda wiek młodych, a więc przybliżony rok urodzenia.
- Cofnij się do tomu łacińskiego tej samej parafii, o 20 do 30 lat wcześniej.
- Odczytaj chrzest, a z niego imiona rodziców chrzestnych, którzy często byli krewnymi.
- Dodaj osoby do drzewa i zapisz źródło, czyli parafię, rok i numer aktu.
Pytania i odpowiedzi
Odczytaj pierwszy akt
Wybierz przykład albo wgraj własny skan i zobacz transkrypcję, tłumaczenie oraz osoby gotowe do drzewa.